Czym jest wartość i jak ją tworzyć?

Podziel sięShare on Facebook0Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn1Share on Google+0

Wartość jest słowem-kluczem do szczupłego podejścia w biznesie. Określenie wartości Twoich produktów jest pierwszym krokiem do usprawnienia codziennej pracy, zmniejszenia kosztów oraz zwiększenia zadowolenia klientów.

Wartość w marketingu

Przygotowując się do wpisu przeszukałam Internet w poszukiwaniu definicji wartości produktu. I wiesz co? Jest ich mnóstwo i odnoszą się głównie do marketingu. Nie będę ich teraz przytaczać, żeby Ci się nie pomyliły z leanowską definicją 😉

Natomiast możemy powiedzieć, że wartość marketingowa produktu składa się z dwóch elementów:

  • Core value (wartość podstawowa) – to produkt sam w sobie, który rozwiązuje określony problem. Klient nie chce kupić młotka, chce jedynie wbić gwóźdź.
  • Added value (wartość dodana) – to emocje, które dostarcza używanie produktu, opakowanie, itd. Są to te elementy, które wyróżniają Twój produkt na półce i, co ważne, jest nadawana przez speców od marketingu. Każdy może produkować młotki, więc dlaczego mam kupić Twój?

Pojęcie wartości w szczupłym zarządzaniu

Wartość w ujęciu leanowskim jest nieco bardziej przyziemna.


Może być zdefiniowana jedynie przez końcowego klienta, i ma sens jedynie wtedy, gdy jest wyrażona w odniesieniu do określonego produktu (towaru lub usług), zaspokajającego potrzeby klienta przy określonej cenie i w określonym czasie.

(za: „Lean Thinking”, James P. Womack, Daniel T. Jones).


Upraszczając, na wartość produktu, z punktu widzenia klienta, wpływają 3 elementy:

  • co kupuję (jakość),

  • kiedy to otrzymam (czas realizacji),

  • i ile za to zapłacę (koszty).

Co w tej definicji jest szczególnie istotne – to klient decyduje jaką wartość ma dla niego dany produkt, nie producent lub spec od marketingu.


Aby dowiedzieć się, jakie wartości są ważne dla Twojego klienta możesz wykorzystać badanie głosu klienta (Voice of Customer). O tym, jak to zrobić oraz dodatkowe informacje przydatne przy tworzeniu produktów, znajdziesz w tych tekstach:

Czego tak naprawdę chce klient?

5 kroków do własnego badania Głosu Klienta

Cechy produktu idealnego – Model Kano i satysfakcja klienta

Praca nad produktem i gra o wszystko


Tworzenie wartości – nadrzędny cel lean

Kojarzysz dowcipną reklamę firmy budowlanej? „Robimy szybko, tanio i dobrze. Wybierz dwa.” Ale czy rzeczywiście musimy wybierać pomiędzy tymi cechami?

Głównym zadaniem lean management jest zorganizowanie pracy w taki sposób, aby dostarczyć produkt jak najszybciej, wykorzystując jak najmniej zasobów, lecz bez szkody dla jakości. Jak się to robi? Sprytem, nie chytrością 😉

Strumień wartości

Jaką odpowiedź dasz na pytanie: gdzie powstaje twoja wartość? Pokażesz pracownię? Biuro? Ekran laptopa? Ja Ci pomogę – Twoja wartość powstaje w strumieniu wartości (Och, Malina! Coś ty brała?).

Strumień wartości (value stream) to nic innego jak droga, którą przebywa pojedynczy produkt od chwili złożenia zamówienia do momentu dostarczenia do klienta (lub od projektu do wytworzenia).

Jest to po proces, w którym możemy zaobserwować trzy typy działań:

  • dodające wartości, czyli te wszystkie czynności, które bezpośrednio prowadzą do wytworzenia wartości (uwaga na podobieństwo z wartością dodaną w marketingu!)

  • marnotrawstwa koniecznie, czyli działania, które nie prowadzą bezpośrednio do wytworzenia wartości, lecz są konieczne w obecnym procesie (np. przeniesienie dokumentów z biura a do biura b)

  • marnotrawstwa oczywiste, które w żaden sposób nie dodają wartości i które można od razu usunąć z procesu.

Marnotrawstwa dzielimy na 8 typów, które poznasz tutaj.

Strumień a proces

Strumień wartości nie jest zwykłym procesem – jego dwie charakterystyczne cechy odróżniają go od zwykłych procesów biznesowych:

1. Przepływ (flow).

Strumień wartości, jak każdy inny strumień – musi płynąć. Okazuje się, że najbardziej efektywny sposób tworzenia wartości to właśnie zorganizowanie pracy w formie przepływu.

Nie jest to nic innego jak tworzenie linii produkcyjnych i organizowanie pracy biurowej według kolejnych kroków w procesie, a nie działami, etapami, itd. Lub flow w pracy kreatywnej – kiedy jesteś zajęty pracą i nikt i nic Ci nie przerywa.

Z tym tematem łączy się również zarządzanie procesowe, o którym przeczytasz tutaj.

2. Wyjście poza ramy firmy

Opisanie procesów za pomocą strumienia wartości nie ogranicza się jedynie do procesów wewnętrznych firmy. Dotyczy ona również dostawców, podwykonawców, a także transport do klienta.

Na przykład: firma X tworząca koszulki z nadrukiem zamawia koszulki u dostawcy. Jej strumień wartości dotyka również procesów dostawcy, ponieważ jakość koszulki z nadrukiem zależy w dużej mierze od… samej koszulki.

Jeżeli dostawca ma nieefektywny proces wytwarzania produktu, jego koszulki mogą być droższe (lub produkuje je po kosztach), o zmiennej jakościA co się stanie, kiedy do firmy X trafi dostawa koszulek o nieodpowiedniej jakości? Plan produkcyjny szlag trafi, bo: trzeba sprawdzić, które koszulki są ok, które nie, odesłać dostawcy wadliwy towar i czekać na kolejną dostawę.

I chociażby firma X miała wdrożone szczupłe zarządzanie, z takim dostawcą daleko nie zajdzie. Ale zanim zaczniesz usprawniać dostawców – zacznij od swojego podwórka 😉

Analiza strumienia wartości

Aby strumień oczyścić ze śmieci należy najpierw go zmapować, a następnie przeanalizować. Mapa strumienia wartości jest zaawansowanym narzędziem, które pokazuje kolejne kroki dodawania wartości od zamówienia klienta do dostarczenia mu produktu, wraz z informacjami na temat czasu trwania kolejnych kroków, transportu wewnętrznego, zasobów potrzebnych do ich wytworzenia i wielu innych.

Dla potrzeb mniejszego biznesu lub na samym początku drogi lean taka mapa może się okazać zbyt skomplikowana, przeładowana informacjami, a jej wykonanie zbyt czasochłonne. Dlatego polecam Ci rozpocząć od małych kroków i wypróbowania mapowania procesów np. metodą SIPOC.

Sprytne tworzenie wartości

Cały spryt leanu polega na tym, aby wyeliminować z procesów marnotrawstwa, a zostawić samo „mięcho”, czyli tylko te czynności, które tworzą nasz produkt lub usługę.

Dzięki temu:

1. skraca się czas wykonania, a wiadomo – czas to pieniądz, więc

2. zmniejszają się koszty wytworzenia,

3. dzieje się jeszcze mnóstwo innych wspaniałych rzeczy, ale o tym w innym wpisie 🙂

I zauważ – w ogóle nie dotykamy tematu jakości. Ona zostaje w procesie, przecież pozbywamy się jedynie śmieci!

Podsumowując – jak tworzyć wartość? Szybciej, taniej lecz wciąż dobrze, czyli lean 🙂


 

  • Bardzo cenny tekst. Z pewnością przyda mi się w pracy podczas szkoleń 🙂

  • Ciekawe przemyślenia…

  • A co z wartościami, których się nie da kupić lub sprzedać? Które nie są wyłącznie materialne? 😉

    • Definicja wartości wg lean management odnosi się do produktów i usług, które da się wytworzyć i dostarczyć klientowi. Sam produkt materialny, elektroniczny, wykonanie usługi. Na przykładzie Coca Coli – w fabryce ważne jest aby wytworzyć produkt zgodnie z oczekiwaniami klienta (wartość wg lean). Natomiast dział marketingu dla promocji dodaje wartości niematerialnej (radość, swoboda, ciesz się życiem itd.). Są to elementy, które nie wpływają na produkcję napoju.

  • Pingback: Jak i gdzie szukać oszczędności w biznesie - Och Malina!()